Akıllı Liman Projesi MDTO Toplantısında Tanıtıldı

Mersin Deniz Ticaret Odası (MDTO), ‘Türk Limanlarının Akıllı, Sürdürülebilir ve Güvenli Liman Olma Düzeylerinin Belirlenmesi’ konusunu gündeme getirdiği bir toplantı düzenledi.

MDTO’nun Temmuz Ayı Olağan Meclis Toplantısı, Meclis Başkanı Jozef Atat’ın başkanlığında toplandı. Toplantıda konuk olarak bulunan Mersin Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. İsmail Yağcı ve Dr. Lina Öztürk Özgül, proje hakkında meclis üyelerine bilgi aktardı.

Sunumda, Avrupa Yeşil Mutabakatı, Fit for 55 ve IMO 2030 gibi uluslararası stratejilere uyumlu bir izleme-değerlendirme sistemi oluşturmayı hedefleyen ‘Akıllı Liman Endeksi’ (Smart Port Index – SPI) tanıtıldı. Bu endeks, limanların dijital dönüşüm ve sürdürülebilirlik düzeylerini; akıllı operasyonlar, çevre ve enerji yönetimi ile güvenlik sistemleri başlıkları altında değerlendirmektedir.

Dr. Özgül, sunum sırasında günümüz limanlarının daha hızlı, verimli ve dijital bir şekilde çalışmasının beklendiğini vurgulayarak, teknolojik gelişmelere uyum sağlayamayan limanların gelecekte varlıklarını sürdüremeyeceğine dair bilimsel bulguları paylaştı. “Akıllı liman” kavramının sıkça gündeme gelmesine rağmen, bu alandaki seviyeleri ölçen kapsamlı bir endeksin eksikliği olduğunu belirten Özgül, projenin bu boşluğu dolduracağını ifade etti.

Projenin Türkiye’de uygulanması durumunda, dijitalleşme, sürdürülebilirlik ve güvenlik konularındaki ilerlemelerin somut verilerle takip edilebileceğini dile getiren Dr. Özgül, bu sayede limanlar için yıllık performans karneleri hazırlanabileceğini belirtti. Bu durumun stratejik planlamalara, yatırım önceliklerinin belirlenmesine ve fon başvurularına rehberlik edeceği üzerinde durdu.

Dr. Özgül, projenin kamu ve AB fonlarına erişimi kolaylaştırması, krizlere karşı dayanıklılığı artırması ve limanlar arası kıyaslama yapma imkanı sağlaması açısından da önemli olduğunu açıkladı.

Projenin temeli, Dr. Özgül’ün doktora çalışması kapsamında İtalya’daki 15 büyük limanda gerçekleştirdiği araştırma üzerine inşa ediliyor. Araştırmada, limanlar; teknolojik altyapılar, enerji verimliliği, atık yönetimi ve siber güvenlik gibi toplam 29 gösterge üzerinden analiz edildi. Bulgular, liman büyüklüğünün yanı sıra bölgesel farklılıkların da performans üzerinde etkili olduğunu ortaya koydu.

Toplantının sonunda, MDTO Meclis üyeleri projenin Türkiye genelinde uygulanabilirliği hakkında görüş ve önerilerini paylaştı. Meclis Başkanı Jozef Atat, limanların artık sadece yük elleçleme merkezleri değil, aynı zamanda veriyle yönetilen, dijital çözümlerle entegre, çevresel duyarlılığa sahip ve güvenli yapılar olması gerektiğini vurgularken, Prof. Dr. Yağcı ve Dr. Özgül’e teşekkür etti.